Van de verzengende hitte tot de Oereem in de Flevopolder

De aanhoudende hitte en droogte van de afgelopen week laten hun sporen duidelijk achter in ons lokale landschap. Waar wijkbewoners in Vathorst zich verbazen over het stilstaande water en de weelderige waterplanten in de Laak, staat op de Eem het water zo laag dat de fietspont buiten gebruik is gesteld. Amersfoortse pionier en schrijfster Sandra Barth besloot deze opvallende natuurverschijnselen te gebruiken voor een historische ontdekkingstocht door ons eigen stroomgebied.

“Als je al twintig jaar dagelijks met de hond langs de rivier loopt, leer je het water op een gegeven moment ‘lezen’,” vertelt Sandra, oprichter van Stichting Impact033. “Je ziet de seizoenen voorbijtrekken aan de bomenpluis, de jonge ganzen en de waterstanden. Maar dat de stroming zó lang wegvalt dat kinderen in de rivierbedding kunnen spelen, is echt uniek. Het laat zien hoe kwetsbaar ons lokale watersysteem is.”

Van kwelwater naar de Zuiderzee

Het inspireerde Sandra om op zoek te gaan naar de oorsprong en de geschiedenis van onze Eem. De zoektocht begon bij Kasteel Groeneveld in Baarn, waar het water in de vijvers momenteel grotendeels droog staat. “Dat water in Baarn is kwelwater: regen die valt op de Utrechtse Heuvelrug en ondergronds naar beneden wordt geduwd. In Vathorst gebeurt dat niet door de dichte kleibodem; daar wordt het water bij droogte juist landinwaarts gepompt vanuit het Eemmeer.”

Oereem en groene kathedraal

Vervolgens ging de reis naar Flevoland, waar tot de 12e eeuw de ‘Oereem’ stroomde voordat stormvloeden het gebied veranderden in de Zuiderzee. In Oosterwold wandelde ze over de oude bedding van de rivier, langs de distelwildernis en het duurzame dorpslandgoed ‘t Eemgoed, om te eindigen bij De Groene Kathedraal. Dit bekende kunstwerk van Marinus Boezem bestaat uit een ‘kerk’ gevormd door torenhoge populieren. “Het voelde alsof we door een magisch woud wandelden. Wat een prachtige plek om de historische stroom van onze rivier te voelen.”

Verbinding met ons eigen gebied

Met haar reisverhalen wil Sandra Amersfoorters inspireren om met andere ogen naar hun eigen leefomgeving te kijken. “In onze moderne levens zijn we de verbinding met de natuurlijke waterstromen een beetje kwijtgeraakt, terwijl rivieren van oudsher onze levensaders zijn. Als we ons eigen stroomgebied beter begrijpen, gaan we er automatisch beter voor zorgen.”

Meer lezen?

Het volledige reisverslag vol historie, ecologische weetjes en sfeervolle verhalen over de Eemvallei is te lezen via: https://impact033.nl/2026/08/16/van-de-verzengende-hitte-tot-de-oereem-in-de-flevopolder/