Gedeeltelijk verbod op houtstook: niet te handhaven, toch maar proberen

AMERSFOORT Er zitten talrijke haken en ogen aan, maar het stadsbestuur gaat het proberen: het verbieden van houtstook. Nou ja – een deel van de houtstook: binnenskamer bij particulieren. Daar beginnen de beperkingen al: houtstook in de tuin of waar dan ook door bedrijven blijft toegestaan. Het verbod geldt alleen voor het stoken in een woning bij de codes oranje en rood.

door Jeroen de Valk

Het vinden van die codes is overigens makkelijk: je gaat naar www.atlasleefomgeving.nl/stookwijzer, typt daar je postcode in en ziet of het code geel, oranje of rood is. De code kan tot 24 uur worden voorspeld.

Maar dan. Amersfoort heeft te weinig personeel om dit gedegen te handhaven. Een handhaver kan bovendien alleen een overtreding constateren als iemand hem of haar toegang tot een woning verleent. Een bewoner kan toegang weigeren; in het uiterste geval moet de burgemeester toestemming verlenen en soms ook de politie komen assisteren.

CODE ORANJE

Er bestaat ook nog geen ‘jurisprudentie’, waarmee wordt bedoeld dat de rechters zich nog niet vaak over dit onderwerp hebben uitgesproken. Dit kan het werk van juristen bemoeilijken, aangezien je niet kunt verwijzen naar eerdere uitspraken.

Het college van b & w geeft dit allemaal ruiterlijk toe. Maar het moet iets ondernemen, aangezien een raadsmeerderheid al ruim twee jaar terug besloot dat houtstook in Amersfoort moet worden verboden, vanaf code oranje.

STOOKSEIZOEN

Het ziet ernaar uit dat dit vooral zal worden ontmoedigd via een communicatiecampagne. Het college reserveert voor de handhaving en de campagne in totaal een ton voor de periode 2025 – ’28. De campagne gaat dit jaar al van start; daarvoor legt de stad 20.000 euro terzijde. Zo kan de gemeente het stookseizoen van 2024-’25 voor zijn.

Het verbod gaat in op 1 oktober dit jaar onder de wat omslachtige naam ‘zorgplicht bij houtstook Amersfoort’. In het bestaande omgevingsplan is dit artikel opgenomen: ,,Degene die een bouwwerk gebruikt en weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat dit gebruik tot gevaar voor de gezondheid of veiligheid kan leiden, is verplicht alle maatregelen te treffen die redelijkerwijs van diegene kunnen worden gevraagd (…).’’

GEZONDHEID

Daartoe behoort ‘het op hinderlijke wijze verspreiden van rook, roet, walm, stof, vocht of irriterend materiaal’. Dit betreft dus ook ‘het stoken van hout door consumenten’, dat immers ‘tot negatieve gezondheidseffecten kan leiden’. Je schaadt ermee de gezondheid van je medemens en verzaakt dus je zorgplicht.

Hierop volgt nog een uitgebreide uitleg. Een deel ervan: ,,Schone lucht draagt bij aan de gezondheid van de inwoners van Amersfoort en maakt de stad aantrekkelijker. Luchtkwaliteit is een van de belangrijkste omgevingsfactoren die invloed hebben op het welzijn van onze inwoners. Slechte luchtkwaliteit veroorzaakt hinder en overlast en verhoogt het risico op verschillende ziektebeelden, zoals luchtwegklachten, hartklachten en kanker.’’

Uit onderzoek van de World Health Organization (WHO) blijkt dat de fijnstofdeeltjes die bij houtstook vrijkomen, net zo schadelijk zijn als de uitstoot van verkeer en industrie. Van een ernstig soort fijnstof - PM2.5 – is in Nederland bijna een kwart afkomstig van particuliere houtstook.

D’R MAG ZOVEEL NIET

Het onderwerp kan aanleiding zijn tot burenruzies, zo constateerden raadsleden, begin dit jaar. Sommige bewoners zetten steeds die houtkachel aan, met als gevolg dat de buren hoestend door het leven gaan. GroenLinks en CDA meldden dat er onherstelbare schade aan de longen kan worden veroorzaakt, soms tot de dood erop volgt. 

De VVD zag meer in ‘een goed gesprek’, al was het maar omdat een niet te handhaven maatregel weinig geloofwaardig is. De burger denkt als snel: ,,Ach, d’r mag zoveel niet.’’ De raadsleden waren het er over eens dat gedegen communicatie van belang is. Die is ook al op gang gekomen, zie: www.amersfoort.nl/hout-stoken-ongezond-en-duur.