Provincie terug naar gas: “inzet gasgeneratoren enkel wanneer dit nodig is”

AMERSFOORT/PROVINCIE Op vrijdag is door netbeheerders Stedin en TenneT een stap gezet om gasgeneratoren in te kunnen zetten. Deze generatoren kunnen lokaal extra stroom opwekken. De eerste locatie die de netbeheerders in beeld hebben voor het plaatsen van een aantal generatoren is bedrijvenpark Strijkviertel in Utrecht. Hiervoor starten de beheerders de participatie met de omgeving op.

,,Met de gerichte en lokale inzet van deze generatoren vermijden de netbeheerders de verstoppingen op het hoogspanningsnet. Zo kunnen ze, als de vraag naar stroom extreem groot is, alsnog extra stroom bij ondernemers en consumenten krijgen en overbelasting van het net voorkomen, zoals in de winter wanneer het langere tijd erg koud en donker is”, geeft Stedin aan in een persbericht.

EXTRA

De generatoren moeten in eerste instantie 60 megawatt (MW) aan extra stroomcapaciteit kunnen produceren. In de provincie Utrecht voorzien TenneT en Stedin grote capaciteitstekorten door de toenemende belasting vanuit nieuwe woningen, warmtepompen en laadpalen. Het bijplaatsen van 60 MW aan gasgeneratoren voorziet deels in het terugbrengen van dit tekort. Met 60 MW kunnen zo’n 60.000 huishoudens van stroom worden voorzien. Ter illustratie: dat is vergelijkbaar met het elektriciteitsverbruik van de gemeenten Veenendaal en Woerden samen.

De generatoren voorzien, totdat het net is uitgebreid, in zo’n 25 procent van de totale behoefte aan regelbare opwek in de provincie Utrecht. De resterende 75 procent moet komen uit de andere extra maatregelen, zoals netbewust laden, de inzet van batterijopslag en het netbewust bouwen van woningen.

VOOR HET EERST

Het is voor het eerst in Nederland dat de generatoren op deze manier worden ingezet. De oplossing is via een Europese aanbesteding voor regelbare opwek tot stand gekomen. Gedeputeerde Huib van Essen van de provincie Utrecht en voorzitter van de Energy Board provincie Utrecht: ,,We steunen en zijn trots op deze unieke samenwerking, die op essentiële momenten zorgt voor extra stroomcapaciteit in de provincie. Daarmee ondersteunen we niet alleen de leveringszekerheid, maar ook de energietransitie. Dit is een fossiele tussenoplossing, maar ondertussen blijven we inzetten op een toekomst met regelbare, duurzame opwek met voldoende vermogen, zoals waterstof om ervoor te zorgen dat inzet van fossiel gestookte oplossingen in de toekomst niet meer noodzakelijk zijn.”

VERDWIJNEN

De generatoren worden verwacht vanaf het derde kwartaal van 2026. Ze worden verdeeld over de provincie Utrecht geplaatst en verdwijnen weer op het moment dat de netverzwaring gereed is, naar verwachting in 2033. Netbeheerders Stedin en TenneT bepalen op welke plaatsen de extra stroomproductie het hardst nodig is. 

Waar de andere generatoren worden geplaatst en wat dit betekent voor de omgeving, zal de komende maanden duidelijk worden. De afstemming gebeurt in nauw overleg met de provincie en gemeenten. Zodra de generatoren vervolgens niet meer nodig zijn in de provincie, kunnen ze worden ingezet in andere gebieden in Nederland waar het stroomnet overvol is.

“GEEN FIJNE BOODSCHAP”

Afsluitend zegt Warmold ten Zijthoff, regiodirecteur Utrecht bij Stedin: ,,Het moeten bijplaatsen van gasgeneratoren is geen fijne boodschap. Nederland wil van het aardgas af, maar tegelijkertijd hebben we gas soms nog nodig om het systeem stabiel te houden. Het goede nieuws is dat deze generatoren vrijwel het gehele jaar stil zullen staan en uitsluitend worden ingezet als het echt noodzakelijk is. Door deze noodmaatregel kunnen we wel bijvoorbeeld 60.000 nieuwe warmtepompen aansluiten, die het hele jaar duurzame warmte leveren. Ik noem het dan ook een beetje grijs voor meer groen.”