Amersfoortse villa als postadres voor honderden bedrijven

AMERSFOORT Afgelopen maand bleek dat op het adres van villa De Horst aan de Utrechtseweg in Amersfoort bijna vierhonderd bedrijven stonden ingeschreven. Hoe kan dat? En hoe zit het met de controle van de overheid?

door Siem Eikelenboom / Nieuwsplein33

Ambtenaren van de gemeente, de Belastingdienst en het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum gingen twee weken geleden een villa aan de Utrechtseweg in Amersfoort binnen. Doel: kijken of er wel iemand woont en of er iets is te vinden van de bijna vierhonderd bedrijven die daar volgens het handelsregister zijn gevestigd. 

De villa stond overduidelijk leeg. Sporen van bewoning waren niet te vinden. Ook maakte het pand niet de indruk van een drukke bedrijfshub. Rechts achter de ingang stond een balie met een telefoon en een verdwaald toetsenbord. De kamer ernaast lag bezaaid met mappen en documenten. In een achterkamer stonden tientallen postpakketten ongeopend. Buiten, onder de carport, lag een stapel documenten.  

DE HORST

De wit gepleisterde villa, genaamd ‘De Horst’, was in 2010 gekocht door een stichting waarvan de voormalige trustdirecteur Vadim Blaustein bestuurder was. De stichting werd in november 2023 failliet verklaard. De enige bestuurder was volgens het verslag van curator Ferdinand Bosvelt de veroordeelde Vadim Blaustein. De curator doet onderzoek naar de feitelijke en juridische status van de villa.

DRIE JAAR CEL

In juni 2023 kreeg Blaustein drie jaar cel voor belastingfraude, oplichting en witwassen. Als eigenaar van het Amersfoortse trustkantoor CS Blaustein hielp hij vermogende Russen met gefingeerde arbeidscontracten aan een baan in Nederland.
Op 1 december 2016 werd hij gearresteerd, doorzocht de Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst de villa en legde het Openbaar Ministerie er beslag op. Er stonden toen al enkele tientallen bedrijven en stichtingen ingeschreven; ze waren allemaal aan Blaustein gelieerd.

Kort nadat hij op 7 december 2016 uit voorarrest was vrijgelaten, vluchtte Blaustein naar Dubai. Naar de villa is hij, voor zover bekend, nooit meer teruggekeerd. Overigens had hij zich hier nooit officieel als bewoner bij de gemeente Amersfoort laten inschrijven. Volgens het bevolkingsregister woonde er niemand. Sinds de inval en de beslaglegging op 1 december 2016 zijn op De Horst nog dik driehonderd bedrijven en stichtingen ingeschreven. Op 13 februari stond de teller op 374. Inclusief opgeheven bedrijven komt het totaal op 444.

RATJETOE BEDRIJFSVORMEN

Het gaat onder meer om een Poolse softwareontwikkelaar, een webshop voor champagne, een stichting die de coronamaatregelen aanvocht, een praktijk voor yoga en kindermeditatie, een Duits mediabedrijf, een dochter van een Israëlisch vastgoedbedrijf en een bedrijf dat ‘spiritualiteit uit alle wereldtradities’ promoot. Het is een ratjetoe aan bedrijfsvormen: eenmanszaken, stichtingen, besloten vennootschappen en buitenlandse rechtsvormen, zoals limiteds. De laatste inschrijving dateert van 8 januari 2024. Dit terwijl de villa een woonhuis is en geen bedrijfsverzamelpand. Hoe kan dit? Is geen enkele instantie iets opgevallen?

LEGITIEM

Van die inval op 1 december 2016 en het daarop volgende beslag is de Kamer van Koophandel, die bedrijven moet inschrijven in het Handelsregister, nooit door het Openbaar Ministerie op de hoogte gesteld. Dat meldt een woordvoerder. Reden: ‘een wettelijke grond voor de KvK daartoe ontbreekt.’ Zagen medewerkers van de KvK die op dat adres een bedrijf inschreven, dan niet dat daar al opmerkelijk veel bedrijven waren gevestigd? Jawel, meldt een woordvoerder. Maar volgens de huidige wettelijke regels is het ‘legitiem om een groot aantal bedrijven op één adres te vestigen’. Daar zijn voorwaarden aan verbonden, maar handhaving daarvan is ‘niet de taak van de KvK,’ zegt de woordvoerder. Wel kan de KvK een risicomelding maken en deze doorsturen naar het Bureau Economische Handhaving (BEH). Deze afdeling van de Belastingdienst kan dan inspecteurs op pad sturen om een kijkje te nemen op het verdachte adres.

De laatste jaren gaan ambtenaren van het Bureau Economische Handhaving steeds vaker op pad. In de meeste gevallen gebeurt dit na signalen van de KvK. Vonden er in 2019 slechts 4 controles plaats, in 2023 waren dat er 134.

DICHTE DEUR

In maart en mei 2019 controleerden BEH-ambtenaren drie panden in Amersfoort en eentje in Harderwijk. Op die vier adressen waren blijkens het Handelsregister honderdvijftig bedrijven actief waarvan Blaustein ‘direct of indirect de enige en zelfstandig bevoegde bestuurder’ was. Over een van die panden, aan de Gansstraat in Amersfoort (75 bedrijven), schreef het BEH: ‘Het bestaat uit een vervallen flatje met een brievenbus. (...) Er is geen enkele aanwijzing dat hier bedrijven zijn gevestigd. Er is niemand aanwezig.’ Geen spoor van de groothandels in fietsen en bloemen, die zich hier moesten bevinden.

Een ander adres (36 bedrijven) bleek het souterrain van een flatgebouw: ‘De activiteiten die sommige rechtspersonen uitvoeren kunnen hier niet worden uitgeoefend. We stonden voor een dichte deur. Er was niemand aanwezig.’ De BEH-rapporten waren voor de KvK reden om alle bedrijven op deze adressen te verbannen naar De Ruyterkade 5 in Amsterdam. Daar, in de kelder van de Amsterdamse Kamer van Koophandel worden bedrijven geparkeerd waarvan geen actueel vestigingsadres kan worden vastgesteld. 

Vanuit het buitenland tekende Blaustein bezwaar aan tegen die beslissing, maar het College van Beroep voor het bedrijfsleven verwierp dat in november 2021.

Lees alle artikelen over dit dossier op: https://www.nieuwsplein33.nl/dossiers/blaustein

 
Dit artikel kwam tot stand in samenwerking met Nieuwsplein33.