Landmijn werd Truus’ broer vlak voor bevrijding fataal

28 april 2025 om 14:26 Achtergrond

AMERSFOORT De meeste mensen zullen gedachteloos langs de naald op de Zevenhuizerstraat in Hoogland rijden, het herdenkingsteken voor de Hooglanders die in de Tweede Wereldoorlog omkwamen. De broer van Truus Verbeek-van Willigenburg (93) stierf toen hij vlak voor de bevrijding op een landmijn liep. Hij was nog maar 23 jaar.

door Martin Snaterse

Truus Verbeek groeide op in Coelhorst. Kortgeleden verhuisde ze naar De Koperhorst. Ze is de jongste van vier, een nakomertje. ,,Het had niet veel gescheeld of ik had mijn geboorte niet overleefd. Voor levenloos aangezien werd ik na de bevalling toegedekt, totdat bleek dat ik leefde. En ik ben er nog! Hoe is dat toch mogelijk? Ik vroeg me vaak af of dat een bedoeling had. Een doorzetter? Nou nee, je krijgt de kracht.”

ANDRIES

Heel anders liep het met haar tien jaar oudere broer Andries. In april 1945 lagen de Canadezen in Hoogland West in stelling tegenover de Duitse bezetters. Het land rond huize Verbeek lag bezaaid met landmijnen. Op 25 april liep Andries het veld in. Hij wilde gras plukken voor z’n konijnen. Ongelukkigerwijs stapte hij op een landmijn. ,,M’n ouders wilden naar hem toe, maar dat was te gevaarlijk. Een tweede mijn ontplofte en werd hem fataal. Het was te gevaarlijk om naar hem toe te gaan. Pas na zestien dagen kon zijn lichaam geborgen worden.”

HERINNERINGEN 

In deze tijd van het jaar spelen de herinneringen op, zegt Truus. ,,Ik heb daar geen moeite mee, maar ik voel wel pijn en gemis. Andries was mijn grote broer en hij was gek op zijn kleine zusje. Hij bracht me vaak naar school, ik zat op de stang van zijn herenfiets. Ik was de jongste van het gezin en werd natuurlijk ontzettend verwend. Tot die vreselijke dag. Mijn ouders waren helemaal van de kaart. Mijn zorgeloze leven was opeens voorbij. Ik zou naar de mulo gaan, maar moest als veertienjarige meewerken op de boerderij. Van de feestelijkheden van de bevrijding heb ik niets meegekregen. We hoorden de muziek op de Hamseweg. Maar bij ons was het doodstil.”

,,Natuurlijk waren we woedend op de Duitsers. Dat stompt ook af. Later realiseerde ik me dat er in dat gebied 22 Duitse soldaten door mijnen zijn omgekomen. Het opruimingswerk werd hen fataal. Pas nu kan ik me ook in hen verplaatsen. Die jongens werden ook maar gestuurd. Ik ben elk jaar bij de herdenking op 4 mei. Het blijft heel pijnlijk. Maar het uit de weg gaan helpt niet.”

In het kader van 80 jaar bevrijding geeft het Oranjecomité Hoogland samen met de Historische Kring Hoogland de uitgave ‘De Naald, dertig namen, dertig levens, dertig verhalen’ uit. In de pastorie van de Sint-Martinuskerk is van 17 april tot en met 11 mei de bijbehorende tentoonstelling te bezoeken. Het boek is daar verkrijgbaar.