Wat betekent democratie?
21 mei 2024 om 13:27Gespreksavond in aanloop naar verkiezingen EP
AMERSFOORT In het Almahuis (Appelmarkt) is op 23 mei om 20.00 uur, in de aanloop naar de verkiezingen voor het Europees Parlement, een gespreksavond van Café Veerkracht. Het platform voor mensen tussen de twintig en veertig jaar wil aanwezigen in gesprek brengen over de vraag wat democratie betekent en welke invloed je daar als jongvolwassene op hebt.
Riemke Leusink is zijdelings betrokken bij Café Veerkracht. Ze kent veel landelijke initiatieven vanuit kerken en levensbeschouwelijke koepels, die erop gericht zijn om jongvolwassenen een laagdrempelige plek te bieden met elkaar in gesprek te komen over persoonlijke en maatschappelijke vragen. Als voormalig docent geschiedenis en maatschappijleer zette ze jarenlang jonge mensen aan het denken over wat democratie voor hen betekent.
Café Veerkracht van 23 mei gaat precies daarover. Gaan jongvolwassenen stemmen op 6 juni? En zo ja, vanuit welke onderliggende waarden? Kijken ze daarbij vooral naar het hier en nu en hun eigen belangen, of ook naar de belangen van mensen in andere (niet-westerse) landen en die van toekomstige generaties? En naar de belangen van de natuur: de bomen, de dieren?
Het politiek en maatschappelijk engagement onder jongvolwassenen varieert sterk, weet Leusink: van zeer actief – denk aan Extinction Rebellion – tot heel passief. ,,Het is een leeftijdsfase waarin er zoveel op je afkomt (studie, je eerste baan, relaties, kinderen) dat je qua politiek bewustzijn 'onder een steen' denkt te liggen; je lijkt geen tijd te hebben voor politiek engagement. Begrijpelijk, maar tegen de tijd dat je onder die steen vandaan komt, wanneer je leven zijn vorm gekregen heeft, moet je niet 'wakker worden' in een de samenleving waarin geen oog is voor dingen die jij belangrijk vindt. Denk aan schone lucht en schoon water, biodiversiteit, sociale rechtvaardigheid, een toegankelijke gezondheidszorg en woningmarkt.”
Moeten jongvolwassenen zich zorgen maken over hun toekomst? Leusink refereert aan een recente uitspraak van Peter Hein van Mulligen, hoofdeconoom van het Centraal Bureau voor de Statistiek. ,,Hij constateerde: ‘Nederland is over de hele linie een rijk en gelukkig land. Maar de welvaart van nu zorgt ervoor dat die van de latere generaties steeds meer onder druk staat. De druk op de natuur en het klimaat blijft hoog en daar kunnen onze kinderen de dupe van worden. Het ziet er echt minder goed uit voor mensen tot 35 jaar, en hun situatie gaat achteruit.’ Ik onderschrijf deze analyse en vraag me af: Komen jonge mensen voldoende in actie? Geeft het huidige democratische systeem hun voldoende invloed? Zou bijvoorbeeld de stem van mensen onder de vijftig jaar zwaarder moeten wegen dan die van ouderen? Moet de kiesgerechtigde leeftijd omlaag (naar zestien of zeventien jaar), zoals in België en Duitsland is gebeurd?”