Het kan de Amersfoorter niet zijn ontgaan dat ook in deze gemeente lachgas niet meer weg te denken is uit het straatbeeld. Bij vrijwel elke parkeerplaats of hangplek ligt wel een metalen patroon en lachgaskoeriers weten inmiddels ook hun klanten wel te vinden. Het gas, dat door middel van een slagroomspuit of cilinder in een ballon wordt gespoten en vervolgens wordt geïnhaleerd, zorgt bij de gebruiker voor een korte roes. Het remt de pijnprikkel en het werkt kalmerend; je voelt je wazig en licht in het hoofd en soms kan je er ook een lach-kick van krijgen.

Toch is het gebruik van lachgas alles behalve om te lachen. Door het gebruik kunnen er evenwichtsstoornissen ontstaan, een gevoel dat je bijna je bewustzijn verliest en je kan duizeling worden. Veelvuldig gebruik kan volgens meerdere onderzoeken zelfs leiden tot zenuwschade. Mede daarom zijn diverse partijen het spul liever kwijt dan rijk, maar dat is nog niet aan de orde. Dat heeft vooral te maken met het feit dat er geen duidelijke regels over handhaving van verkoop én gebruik in het openbaar zijn.

(Artikel gaat verder onder de afbeelding.)


Wie goed rondkijkt in de stad, ziet op meerdere plekken lachgaspatronen liggen. - bron: Flickr

,,Dit doordat het Wetboek van Strafrecht en de APV geen mogelijkheid biedt voor handhaving op lachgasgebruik op de openbare weg”, aldus politiewoordvoerder Conelie Hogeveen.

Ik heb een paar vrienden die gewoon 10 liter flessen in huis hebben en zij zitten de hele dag aan het lachgas

Lachgas als particulier verkopen op een feestje mag niet. Toch maken sommigen hier goed gebruik van; zo mag het lachgas alleen door bedrijven worden verkocht en die zijn er in Amersfoort genoeg. Een simpele zoekterm op Google levert al diverse bedrijfjes op die kunnen aanbieden. Zij spelen slim in op de vraag; de kostprijs van een ballon is ongeveer een euro, terwijl het voor veel meer wordt verkocht. Deze krant zocht contact met diverse lachgaskoeriers in Amersfoort, maar geen enkele ondernemer was bereid te spreken over dit gevoelige onderwerp.

Eén van de personen die regelmatig gebruik maakt van een koerier is Joeri (achternaam bij de redactie bekend, red). Het is wel eens voorgekomen dat deze twintiger in één dag en avond een 2 liter lachgastank wegwerkte. ,,Het zorgt ervoor dat alle remmen weggaan”, zegt hij daarover. ,,Ik heb een paar vrienden die gewoon 10 liter flessen in huis hebben en zij zitten de hele dag aan het lachgas. Ja, dan is het echt schadelijk. Ikzelf doe dat niet. En dat ik een 2 liter lachgastank wegwerk, is hooguit een paar keer per jaar.”

Toch beseft de Amersfoorter dat het schadelijk is om lachgas te gebruiken. Het kan nadelige gevolgen hebben op je lichaam en geest en dat heeft hijzelf ook al eens gemerkt. ,,Soms krijg ik last van slapende armen of rare tintelingen. Anderen die ik ken ervaren dat ook. Toch ben ik van mening dat een ballonnetje op een festival moet kunnen. Weet je wat ik wel erg vind? Dat mensen aan een ballon lurken achter het stuur of na gebruik hiervan gaan rijden. Deze gasten verpesten het en brengen anderen in gevaar.”

Het nadeel van lachgas is dat het een takkeherrie maakt bij het gebruik

Het is dan ook strafbaar om lachgas te gebruiken achter het stuur en daarom zoeken jongeren vaak een rustig plekje in een woonwijk op om het te gebruiken. Ook Joeri ervaart dat zo. ,,Het nadeel van lachgas is dat het een takkeherrie maakt bij het gebruik. Dat zorgt voor overlast en irritaties. Jongeren proberen zich dan wel te verplaatsen naar rustigere plekjes, maar daar ontstaat rommel en dan wordt direct de politie ingeschakeld.”

METALEN PATRONEN Navraag bij de politie leert dat er in Amersfoort veel klachten komen over het gebruik van lachgas. Hierbij gaat het vooral om speeltuintjes, parkeerplaatsen en schoolpleinen die bezaaid liggen met de metalen patronen. Juist dat is zo’n moment waarbij de politie wél kan ingrijpen. ,,De agenten in het basisteam van Amersfoort zijn volop bezig met de aanpak van overlast door te handhaven op overtredingen rondom het lachgasgebruik waar mogelijk. Dit gebeurt vaak op basis van meldingen van bewoners en waarnemingen van de (wijk)agenten. Bij geluidsoverlast of het gooien van afval op straat kunnen zij bekeuren.”

Omdat het gebruik van lachgas in Nederland niet strafbaar is, worden bij de politie geen cijfers bijgehouden. Het is dus niet bekend hoeveel meldingen zij hierover ontvangen. ,,We zien wij dat bij overlastmeldingen vaker sprake is van het gebruik of aanwezigheid van lachgas”, aldus Hogeveen. ,,Dit uit zich in geluidsoverlast, maar ook het gedrag van mensen. Verder zijn de sporen van gebruik in toenemende mate zichtbaar door het achterlaten van ballonnen en patronen op straat, hangplekken en parkeerplaatsen.”

Omdat het gebruik van lachgas in Nederland niet strafbaar is, worden bij de politie geen cijfers bijgehouden

Het blijft dus een kat-en-muis-spelletje tussen de politie en de gebruiker van het lachgas. Zolang er geen verbod is, blijft handhaven moeilijk. ,,In het verkeer kan wel gekeken worden of het lachgasvervoer niet het maximale aantal gewicht overschrijft. Dit kan leiden tot een proces-verbaal, waarbij de boetes - dergelijke afdoeningen worden gedaan door een Officier van Justitie van het Functioneel Parket - aanzienlijk zijn qua bedragen.”

door Jeroen van der Veer